(15-12-2013) Omdat ik een stuk over Charles Aznavour schreef, stuitte ik op een mij nog onbekend liedje over de Armeense genocide uit de jaren 1970, waarin een optimistische illusie voorkomt. Die genocide, duidt Aznavour aan, vond in het verborgene plaats. Niemand had in de gaten dat achterin het Anatolisch schiereiland, vér weg van de meeste... Lees verder →
(3-3-2014) De Middeleeuwen zijn zo ergens in de 18de eeuw geëindigd. Dat is de stelling van de bejaarde Franse mediëvist Jacques Le Goff in een grappig essay, waarin hij vooral van leer trekt tegen het begrip ‘Renaissance’. Die 'Renaissance’ zou de wereld niet echt hebben veranderd: aansluiting bij de Ouden was heel de Middeleeuwen al... Lees verder →
(21-2-2014) Een van de leuke dingen aan De Swaans laatste boek, Compartimenten van vernietiging, is nog wel dat het zo duidelijk uit persoonlijke ergernis voortkomt. Die ergernis geldt de door de Amsterdamse geleerde overduidelijk als dom beschouwde, maar wijd verbreide gedachte van de ‘Banaliteit van het kwaad’ - de opvatting dus dat elk mens in staat zou... Lees verder →
(11-11-2013) Goede smaak in mannen kon je Sylvia Maklès (1908-1993) bepaald niet ontzeggen: haar eerste echtgenoot was de schrijver Georges Bataille (daarom kennen we haar ook als Sylvia Bataille) en haar tweede de Franse psycho-analyticus Jacques Lacan. Omdat beiden veel over seks hebben geschreven - Bataille het leukst natuurlijk - prikkelt deze huwelijkscarrière bepaald de... Lees verder →
(27-10-2013) Omdat Nederland neutraal was in de Eerste Wereldoorlog kennen wij dat niet: een heel gewone familie die door twee oorlogen is bezocht. Maar in Frankrijk is dat anders natuurlijk. De historicus Stéphane Audoin-Rozeau, bekend van baanbrekend werk over de gruwelijke ervaringen van soldaten in de Eerste Wereldoorlog en het zelfs naar hedendaagse maatstaven ongekende... Lees verder →
(7-11-2013) Eigenlijk had ik de nieuwe Paris Review gekocht voor nieuwe gedichten van Charles Simic en Frederick Seidel, en een interview met Emmanuel Carrère, maar eenmaal bladerend merkte ik, tot mijn verbazing, dat het kind in klederdracht op de voorplaat van het Amerikaanse tijdschrift een Nederlands meisje in klederdracht is. De foto maakt deel uit van een... Lees verder →
(4-11-2013) Wel een waagstuk: een oud interview uit 1979 in boekvorm publiceren, inclusief de 4/5 van de oorspronkelijke tekst die niet in Rolling Stone terecht gekomen was. Journalistiek laat zich vaak moeilijk opwarmen. Jonathan Cott heeft het nu gedaan met zijn lange vraaggesprek met Susan Sontag. Het boekje bewijst vooral hoe invloedrijk Sontag geweest is op hedendaagse... Lees verder →
(14-2-2014) Op een avond geeft de vrouw van wie je zo lang gedroomd hebt zich aan je. Het is een angstige ervaring die de minnaar, liggend naast zijn slapende geliefde, bezorgd en piekerend achterlaat. Zo begint Een avond bij Claire van Gajto Gazdanov uit 1929. Ofschoon ik die situatie persoonlijk nooit op deze manier heb beleefd, kan... Lees verder →
(7-12-2015) Tussen 2000 en 2005 was Enric Marco (1921), als ex-verzetsstrijder tegen het fascisme en ex-bewoner van het Nazi-concentratiekamp Flossenbürg, een graag - en veel - geziene gast in Spaanse televisieprogramma’s. Eindelijk eens een Spanjaard die pal gestaan, ook nadat zijn woonplaats Barcelona in 1939, aan het eind van de Spaanse burgeroorlog, door de zegevierende... Lees verder →
(16-1-2014) George Sand (1804-1876) geloofde in de Vooruitgang, maar als je kijkt naar de ontwikkeling van de sociale positie van vrouwen - een van Sands favoriete preoccupaties - wordt je als 21-ste-eeuwer zeker geen deelgenoot van dat geloof. Martine Reid, die aan Sand een aardige, maar wat erg feitelijke biografie heeft gewijd, acht haar zelfs... Lees verder →
