Er zijn de laatste tijd tal van redenen om terug te denken aan Charles de Gaulle, de Franse generaal en staatsman die, tegen schijn en tegenwerking in, maar liefst twee keer Frankrijk van de ondergang heeft gered. De eerste keer was na de Duitse inval in 1940, toen hij koppig volhardde in het geloof aan... Lees verder →
Nu ook in Frankrijk een verkiezingsoverwinning van een fascistoïde, extreem-rechtse partij dreigt, gaan de gedachten onwillekeurig terug naar een eerdere gelegenheid waarbij republikeinse, linkse krachten tegen zo'n overwinning front hebben gemaakt. Het Front Populaire van 1936, een verkiezingsverbond van Socialisten, Radicalen en Communisten, was zo'n methode van verdediging van de democratie. Dat Front leidde tot... Lees verder →
Een van de merkwaardigheden van pacifisme is dat deze denkrichting altijd maar van één partij in een mogelijk conflict uitgaat: wíj moeten ons niet tot bewapening of oorlogstaal laten verleiden om de vrede te bewaren. Maar waar principiële pacifisten - of gelegenheids-pacifisten - geen rekening mee houden is de mogelijkheid dat een andere partij ons... Lees verder →
In een land als Frankrijk, waar de nationale geschiedenis van de afgelopen drie eeuwen vol is van snijdende gebeurtenissen, omwentelingen en bloed van slachtoffers, is de herinnering aan de periode van de Duitse bezetting van de jaren 1940 wat anders gestructureerd dan in een land als Nederland, waar sinds de slag bij Waterloo (1815) of... Lees verder →
Het was niet eens de échte revolutie van 1848, die van februari, die een eind maakte aan het bewind van de 'burger-koning' Louis-Philippe en van Frankrijk weer een republiek maakte (de tweede, na de eerste tijdens de Franse revolutie). In juni van datzelfde jaar kwamen zo'n 20.000 Parijse arbeiders en handwerkslieden in opstand, omdat zij... Lees verder →
Zo te zien zit hij er warmpjes bij, de grote Verlichtingsdenker Denis Diderot (1713-1784), op dit schilderij van Louis-Michel van Loo uit 1767. Het gaat hier even om de blauwe kamerjas die hij aan heeft, de kamerjas waarin hij werkte aan de befaamde Encyclopédie, maar die hem rond 1772 afhandig is gemaakt door de goedbedoelde... Lees verder →
Het meest opvallend is misschien nog wel de enorme gewelddadigheid van de Griekse opstand tegen het Ottomaans gezag in 1821. Zoals vaker is voorgekomen bij nationale bevrijdingsoorlogen is het op veel plaatsen een strijd van allen tegen allen: van Grieken tegen Turken, zeker, maar ook van Grieken onder elkaar, om de buit en de macht.... Lees verder →
Je zou het tegenwoordig een 'culture war' noemen. De Dreyfus-affaire verdeelde Frankrijk rond 1900 jarenlang tot op het bot en leidde tot politieke crises, onnoemelijk veel woedende krantenartikelen, processen, een geruchtmakende zelfmoord en meer dan veertig duels. 'J'accuse' heet de film die Roman Polanski over de affaire heeft gemaakt. De titel is ontleend aan het... Lees verder →
LEES DIT BLOG OOK OP DE SITE VAN DE GROENE AMSTERDAMMER: https://www.groene.nl/artikel/een-levend-bewijs-van-vooruitgang-franse-revolutie-eert-120-jarige De 23-ste oktober 1789 is een grote dag in de Assemblée Nationale van het revolutionaire Frankrijk, waar het toch waarachtig niet ontbreekt aan historische gebeurtenissen. In juli is de gehate Bastille-gevangenis bestormd, begin oktober heeft het volk - vooral vrouwen, zegt de legende... Lees verder →
Lang voordat kapitein Alfred Dreyfus in 1898 door Franse antisemieten werd uitgeroepen tot de 'Joodse verrader' bij uitstek, had Frankrijk al een figuur die deze rol in het publieke debat kreeg opgeplakt: Simon Deutz (1802-1844). Beiden waren het lijdend voorwerp van ongekende haat en aanvallen in de pers van hun tijd, maar hun geval is... Lees verder →
We'll always have Paris 