Omstreeks 1985 stond de Franse schrijver Renaud Camus (geb. 1946) voor een fundamentele keuze: was het niet beter om een beroemde paria te zijn dan een deugdzame onbekende? Camus koos voor het eerste en werd bekend als de 'uitvinder' van 'le grand remplacement' - wat in het Nederlands 'omvolking genoemd wordt. Dit in alle extreem-rechtse... Lees verder →
Week van mythe en waarheid
Misschien was dit voor velen wel de week van de waarheid. Nooit eerder heb ik zoveel mensen in mijn omgeving horen zeggen dat het met de wereld definitief de verkeerde kant op gaat. De voornaamste schuldige daarbij is, net als in 2025, de Amerikaanse president Donald Trump. Elke keer denk je: gekker en gevaarlijker dan... Lees verder →
Een binnenlandse vijand komt altijd van pas
Sommige sprookjes zijn te mooi om niet waar te zijn. Neem bijvoorbeeld de geschiedenis van de Katharen in de Zuid-Franse Languedoc, zoals die voortleeft in de talrijke imposante middeleeuwse burchten in de streek, vooral in het departement Aude. Als 'burchten van de Katharen' worden ze door toeristen nog steeds graag bezocht. De mythe ontstond in... Lees verder →
De regering Trump wil ‘regime change’ in Europa
De opzienbarende toespraak van de Amerikaanse vice-president J.D. Vance in München eerder dit jaar is geen incident geweest, maar uitvloeisel van een heuse Amerikaanse buitenland-doctrine: de Verenigde Staten willen 'regime change' in Europa, in de vorm - onder andere - van een terugkeer naar 'traditionele waarden', meer ruimte voor religie in de openbare ruimte en... Lees verder →
Carnaval aan de macht
Is het mijn verbeelding, of wordt de parade voor de Dag van de overwinning op het Rode plein in Moskou elk jaar wat onmenselijker? Bijna elk jaar kijk ik op 9 mei, via de Russische televisie die je op internet in Nederland prima kunt volgen. Maar wat aanvankelijk een soort nostalgie leek - ik heb... Lees verder →
Een dictator laat zich interviewen
Dictatoren hebben het meestal maar moeilijk met de vrije pers. Een befaamd geval is het openbare interview dat Hadley Gamble, presentatrice van de Amerikaanse zakenzender CNBC , in 2021 afnam van de Russische president Vladimir Poetin, tijdens de 'Russische energieweek' in Moskou. Of eigenlijk was het niet het interview zelf dat in Rusland enige opschudding... Lees verder →
De nederlaag vóór de nederlaag
Dat Frankrijk in 1940 de oorlog verloor, binnen enkele weken, was voor de meeste Fransen een verrassing. Niet dat het voornamelijk uit dienstplichtigen bestaande Franse leger met enorm veel animo was opgekomen: aan de eerste krijgshandelingen op 10 mei 1940 waren na de oorlogsverklaring naar aanleiding van de Duitse inval in Polen acht maanden saai... Lees verder →
De crisis van de eeuw (tot nu toe)
De geschiedenis schrijven van iets wat nog gaande is, lijkt geen eenvoudige zaak. Toch heeft de Amerikaanse historicus Adam Tooze het geprobeerd, en met succes. Zijn 'Shutdown. How Covid shook the world's economy' is een spannend relaas van misschien wel de ernstigste crisis die de thans levende generaties hebben meegemaakt, en in ieder geval een... Lees verder →
Opkomst en ondergang van een Amerikaanse droom
Elvis Presley (1935-1977) was een wereldster, maar zelf heeft hij niet in een ander land opgetreden dan de Verenigde Staten. Toch heeft een verblijf in het buitenland veel bijgedragen aan de bekendheid van dit symbool van 'the American way of life': Elvis' diensttijd tussen 1958 en 1960. Als hij gewild had, was er ongetwijfeld wel... Lees verder →
De strijd tegen het fascisme – tweede ronde
Wat ik me al jaren afvraag: waarom noemen we de neo-rechtse-, anti-rationele- en xenofobe politieke stromingen van nu eigenlijk niet gewoon 'fascisme'? Ik dacht dat al ten tijde van de opkomst van Pim Fortuyn, die in de samenleving iets teweeg bracht wat je volgens mij rustig als fascisme kunt omschrijven. Daar was bijvoorbeeld een onbestemde... Lees verder →
